
25 χρόνια πρωτοπόροι
στην προάσπιση
των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων
Το γραφείο μας υπήρξε πρωτοπόρο στα ζητήματα προάσπισης ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ήμασταν οι πρώτοι που αναδείξαμε ότι τα χρόνια δομικά προβλήματα των πεπαλαιωμένων και κακοσυντηρημένων σωφρονιστικών καταστημάτων σε συνδυασμό με την υποστελέχωση σε προσωπικό και τον υπερπληθυσμό κρατουμένων καθιστούν τις συνθήκες διαβίωσης απάνθρωπες και αντίθετες προς το διεθνές δίκαιο. Έτσι επιδιώξαμε και πετύχαμε την πρώτη καταδίκη της Ελλάδας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου γι’ αυτό το λόγο (Nisiotis κατά Ελλάδας) και μέχρι σήμερα συνεχίζουμε έχοντας κατορθώσει την έκδοση πάγιας νομολογίας για την ακαταλληλότητα των φυλακών Κορυδαλλού, Διαβατών, Ιωαννίνων, Πάτρας, Χίου, Αλικαρνασσού, Κομοτηνής, Ναυπλίου, Κέρκυρας, Νοσοκομείο κρατουμένων Κορυδαλλού.
Η πλούσια νομολογία που ακολούθησε έφερε επιτέλους στο προσκήνιο το ζήτημα των δικαιωμάτων των κρατουμένων και άνοιξε τη σχετική συζήτηση στο δημόσιο λόγο, ιδίως αφότου με τις δικές μας προσπάθειες η χώρα τέθηκε υπό επιτήρηση από την Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης. Δυστυχώς ακόμα χρειάζεται να γίνουν πολλά καθώς παρά τις όποιες βελτιωτικές προσπάθειες, τα τελευταία χρόνια η κατάσταση δείχνει να χειροτερεύει.
Επίσης αναδείξαμε θέματα προσφύγων, μεταναστών, μειονοτικών ομάδων, ατόμων με αναπηρία ή σοβαρά πασχόντων, ζητήματα αστυνομικής βίας και αυθαιρεσίας, προστασίας της περιουσίας και πολλά άλλα.
Εμείς ως δικηγόροι ανθρωπίνων δικαιωμάτων είμαστε αποφασισμένοι να σταθούμε δίπλα σε κάθε άνθρωπο και να απαιτήσουμε αυτό που ο νόμος ορίζει: ότι όλοι οι άνθρωποι θα πρέπει να ζουν με αξιοπρέπεια σε ένα περιβάλλον που τα ανθρώπινα δικαιώματα γίνονται σεβαστά.
Ευρωπαϊκό Δικαστήριο
Δικαιωμάτων του Ανθρώπου
Σημαντικές αποφάσεις
Υπόθεση Νησιώτης κατά Ελλάδας (αρ. 34704/2008) - συνθήκες κράτησης σε φυλακές
Υπόθεση σταθμός. Το γραφείο μας πέτυχε την πρώτη καταδίκη της Ελλάδας για τις συνθήκες κράτησης σε σωφρονιστικό κατάστημα. Το Δικαστήριο έθεσε τα ελάχιστα κριτήρια για το πότε οι συνθήκες διαβίωσης στη φυλακή θεωρούνται απάνθρωπες κι εξευτελιστικές με την έννοια του άρθρου 3 ΕΣΔΑ. Εμβληματική υπόθεση που ενσωματώνει εδώ και 15 χρόνια τα δικαιώματα κρατουμένων στο ΕΔΔΑ. Έκτοτε η Ελλάδα βρίσκεται σταθερά υπό επιτήρηση από την Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης για την κατάσταση στις φυλακές.
Υπόθεση Kaja κατά Ελλάδας (αρ. 32927/2003) - συνθήκες κράτησης σε κρατητήρια Α.Τ.
Πρώτη υπόθεση στην Ελλάδα και σημείο αναφοράς της νομολογίας του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου σε υποθέσεις κράτησης με την οποία δικαιώθηκε κρατούμενος λόγω απάνθρωπων συνθηκών κράτησής του σε κρατητήρια και επιδίκασε αποζημίωση (παραβίαση άρ. 3 ΕΣΔΑ). Μοναδική περίπτωση στην Ελλάδα που το Δικαστήριο επισκέφθηκε τα κρατητήρια και διενήργησε αυτοψία. Στο εξής το γραφείο μας χειρίστηκε επιτυχώς δεκάδες παρόμοιες υποθέσεις (Metnane κλπ. κατά Ελλάδας (2016), M. κατά Ελλάδας, Arvanitis κλπ. κατά Ελλάδας (2017), Dule και Ansar κατά Ελλάδας (2017), Iatropoulos και άλλοι κατά Ελλάδας (2017), Al Mufti κατά Ελλάδας (2018), κ.ά.).
Υπόθεση Βαφειάδης κατά Ελλάδας (αρ. 24981/2007) – παράνομη προφυλάκιση
Με την απόφαση αυτή το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δικαίωσε τον πελάτη μας, προσωρινά κρατούμενο στα κρατητήρια της Αστυνομικής Διεύθυνσης Θεσσαλονίκης, για παράνομη κράτηση, διότι προφυλακίστηκε χωρίς να είναι ύποπτος φυγής ή τέλεσης νέων αξιόποινων πράξεων και χωρίς εξέταση εναλλακτικών της κράτησης μέτρων ενόψει των ολέθριων επιπτώσεων της προφυλάκισης στην υγεία του (παραβίαση άρ. 5 § 3 της Σύμβασης, αποζημίωση). Παράλληλα πετύχαμε την καταδίκη του κράτους για απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση (άρ. 3) λόγω των κακών συνθηκών κράτησης. Ακολούθησαν πολλές παρόμοιες υποθέσεις του γραφείου μας δικαιώνοντας τους προσφεύγοντες στο στάδιο της προφυλάκισης (μεταξύ άλλων Shuvaev κατά Ελλάδας (2009), Siasos και λοιποί κατά Ελλάδας (2009), Ibram κατά Ελλάδας (2011), κ.ά.).
Υπόθεση Tabesh κατά Ελλάδας (αρ. 8256/2007)- παράνομη κράτηση αλλοδαπού
Με την πρωτοποριακή αυτή απόφαση το Δικαστήριο καταδίκασε την Ελλάδα για παράνομη κράτηση αλλοδαπού και διαπίστωσε σωρεία παραβιάσεων της Σύμβασης (άρθρα 3, 5 § 1 στ’ και 5 § 4) καθώς έκρινε ότι 1. οι συνθήκες κράτησης του πελάτη μας πολίτη Αφγανιστάν στα κρατητήρια της Αστυνομικής Διεύθυνσης Θεσσαλονίκης αποτελούσαν απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση (άρθρο 3) διότι ο προσφεύγων κοιμόταν στο πάτωμα σε βρώμικο στρώμα, στο δε κρατητήριο επικρατούσε συγχρωτισμός και έλλειψη υγιεινής. Επίσης ο κρατούμενος στερείτο δυνατότητας προαυλισμού ή άσκησης σε εξωτερικό χώρο καθώς και ψυχαγωγίας, η δε σίτιση του ήταν ελλιπής και ο συγκεκριμένος χώρος κράτησης ήταν εν γένει ακατάλληλος, 2. η κράτησή του (3 μήνες) υπερέβαινε το χρονικό διάστημα που απαιτείτο για την απέλαση του και ελληνικές αρχές δεν έπραξαν τις δέουσες ενέργειες για την απέλασή του εντός του χρονικού αυτού διαστήματος και 3. δεν είχε στη διάθεση του ένα αποτελεσματικό ένδικο βοήθημα κατά της κράτησής του.
Η υπόθεση αυτή δημιούργησε νομολογιακό προηγούμενο και οδήγησε σε αλλαγή του Ελληνικού νομοθετικού πλαισίου για τον δικαστικό έλεγχο της κράτησης υπό απέλαση αλλοδαπού ώστε να είναι σύμφωνος με τις απαιτήσεις της Σύμβασης.
Υπόθεση Efremidze κατά Ελλάδας (αρ. 33225/2008) – δικαιώματα κρατούμενων γυναικών
Απόφαση οδηγός του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για την προάσπιση των δικαιωμάτων κρατούμενων γυναικών. Το Δικαστήριο καταδίκασε την Ελλάδα για πολλαπλές παραβιάσεις της Σύμβασης σε υπόθεση κράτησης γυναίκας από τη Γεωργία στο Τμήμα Συνοριακής φύλαξης Θέρμης λόγω κακών συνθηκών κράτησης που υπολείπονταν των διεθνών προτύπων συνιστώντας απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση, ενώ η κρατούμενη δεν διέθετε αποτελεσματικό ένδικο βοήθημα για να παραπονεθεί κατά της κράτησής της και να αφεθεί ελεύθερη.
Υπόθεση Housein κατά Ελλάδας (71825/2011) – κράτηση ανηλίκου
Παράνομη η κράτηση ασυνόδευτου παιδιού από το Αφγανιστάν στο Κέντρο Κράτησης Φυλακίου Ορεστιάδας διότι κρατείτο στον ίδιο χώρο με ενηλίκους κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου. Καταδίκη της Ελλάδας για σωρεία παραβιάσεων της Σύμβασης και επιδίκαση αποζημίωσης για τον προσφεύγοντα (άρ. 5 παρ. 1 & 4 ΕΣΔΑ).
Υποθέσεις M.H. και M.H. & A.N. κατά Ελλάδας (αρ. 114/19 & 7111/19) - Συνθήκες διαβίωσης αιτούντων άσυλο στη Μόρια Λέσβου
Το γραφείο μας εκπροσώπησε αιτούντες άσυλο από το καμπ της Μόριας Λέσβου που προσέφυγαν στο ΕΔΔΑ για συνθήκες διαβίωσης που θεωρούνται απάνθρωπες κι εξευτελιστικές και την έλλειψη αποτελεσματικής προσφυγής με την έννοια της ΕΣΔΑ και πέτυχε την επιδίκαση εύλογης αποζημίωσης.
Υπόθεση Elezi και άλλοι κατά Ελλάδας (αρ. 33863/2007) – υπερβολική διάρκεια ποινικών διαδικασιών, δίκαιη δίκη
Στην υπόθεση αυτή το γραφείο μας εκπροσώπησε στο Δικαστήριο ποινικούς κρατούμενους οι οποίοι δικαιώθηκαν για παραβίαση του δικαιώματός τους σε δίκαιη δίκη εξαιτίας του υπερβολικού χρόνου διάρκειας των ποινικών διαδικασιών και λόγω έλλειψης αποτελεσματικής προσφυγής (παραβίαση των άρθρων 6 παρ. 1 και 13 της Σύμβασης).
Υπόθεση Μέκρας κατά Ελλάδας (αρ. 12863/2014) – ανεπαρκής ιατρική φροντίδα κρατουμένων
Άδικη προφυλάκιση πάσχοντος από σοβαρά χρόνια προβλήματα υγείας εξαιτίας των οποίων υπέστη εγκεφαλικό επεισόδιο. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο παρατήρησε τις σοβαρές ελλείψεις των ελληνικών φυλακών σε ιατρική στελέχωση και τη μη συμμόρφωση της φυλακής τις συστάσεις των ιατρών για φαρμακευτική αγωγή, συνεδρίες φυσικοθεραπείας και χορήγηση ειδικού ιατρικού βοηθήματος. Για τους λόγους αυτούς έκρινε ότι ο προσφεύγων εκτέθηκε σε ψυχικές και φυσικές ταλαιπωρίες οι οποίες προσέβαλαν την ανθρώπινη αξιοπρέπειά του και συνιστούν απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση με την έννοια του άρθρου 3 της Σύμβασης». Επίσης, δεδομένης της μη εξέτασης της δυνατότητας αντικατάστασης της προφυλάκισης από περιοριστικούς όρους, το Δικαστήριο έκρινε ότι η 16μηνη κράτησή του υπερέβη την λογική προθεσμία κατά παραβίαση του άρθρου 5 § 3 της Σύμβασης.
Υπόθεση Ζαμπέλος και άλλοι κατά Ελλάδας (αρ. 1167/2015) – Νοσοκομείο Κρατουμένων Κορυδαλλού
Κρατούμενοι στο Νοσοκομείο Κρατουμένων Κορυδαλλού πάσχοντες από σοβαρά χρόνια νοσήματα (ιδίως λοίμωξη H.I.V.). Το Δικαστήριο δικαίωσε τους προσφεύγοντες κρίνοντας ότι η ανεπάρκεια υλικών συνθηκών και εγκαταστάσεων υγιεινής, ο συνωστισμός, η ανεπάρκεια ιατρικής βοήθειας, η έλλειψη προσωπικού χώρου, που αύξαναν τον κίνδυνο μόλυνσης από μεταδοτικές ασθένειες, σε συνδυασμό με την ευπάθειά τους και τη διάρκεια της κράτησής τους, αποτελούσαν απάνθρωπη κι εξευτελιστική μεταχείρισή τους. Επίσης, κρίθηκε και ότι δεν είχαν αποτελεσματική προσφυγή για τα παράπονά τους αυτά. Για τους λόγους αυτούς καταδίκασε την Ελλάδα για παραβίαση των άρθρων 3 και 13 της Σύμβασης, επιδικάζοντας και αποζημίωση για την ηθική τους βλάβη.
.png)




